BAE-EAEU ticaret anlaşması 2032 için 50 milyar ABD doları hedefliyor
BAE ile Eurasian Economic Union (EAEU) arasında imzalanan Economic Partnership Agreement (EPA), Salı günü resmen yürürlüğe girdi. Anlaşma, BAE ile Ermenistan, Belarus, Kazakistan, Kırgızistan ve Rusya arasında yeni bir tercihli ticaret çerçevesi kuruyor. Resmi hedef, iki taraf arasındaki yıllık ticareti 2032'ye kadar yaklaşık 50 milyar ABD dolarına çıkarmak.
Yeni düzenleme, geniş bir ürün grubunda gümrük vergilerini azaltmayı veya kaldırmayı, ticaret prosedürlerini sadeleştirmeyi ve gereksiz ticaret engellerini azaltmayı öngörüyor. Metin ayrıca gümrük işbirliği, e-ticaret, ekonomik işbirliği ve küçük ve orta ölçekli işletmelerin uluslararası ticarete katılımına ilişkin kurallar içeriyor. Tarife satırlarının yüzde 86'sından fazlasında tercihli erişim sağlanacağı, bunun da mevcut ticaret değerinin yaklaşık yüzde 96'sını kapsadığı açıklandı.
Rakamlar, anlaşmanın dayandığı ticaret hacminin son yıllarda hızlandığını gösteriyor. BAE-EAEU petrol dışı ticareti 2025'te 33,6 milyar ABD dolarına ulaştı; bu tutar 2024'teki 29 milyar ABD dolarına göre yüzde 16 artış anlamına geliyor. 2025'te EAEU'dan ithalat 17,8 milyar ABD doları, yeniden ihracat ise 13,7 milyar ABD doları olarak gerçekleşti.
2026'nın ilk yarısında ikili petrol dışı ticaret yıllık bazda yüzde 6,2 artarak 14,3 milyar ABD dolarına çıktı. Anlaşma, BAE mal ihracatçılarına EAEU gümrük pazarında tercihli erişim sağlarken, EAEU üreticilerine de BAE'nin ticaret ve lojistik ağı üzerinden Orta Doğu, Afrika ve Asya pazarlarına erişim imkanı veriyor. Düzenleme, BAE'nin CEPA programının bir parçası olarak konumlanıyor.
Türkiye merkezli şirketler açısından bu gelişme, doğrudan şirket kuruluş kurallarını veya lisans süreçlerini değiştirmiyor. Ancak BAE'nin yeniden ihracat, lojistik ve bölgesel dağıtım merkezi rolünü güçlendiren bir dış ticaret adımı olarak, özellikle mal ticareti yapan üretici ve dağıtıcılar için ülkenin bölgesel konumunu etkileyen bir çerçeve sunuyor.
